Salderingsregeling

Stappenplan voordat je een batterij koopt

Onafhankelijke uitleg — laatst bijgewerkt juli 2026

Wat betekent het einde van de salderingsregeling voor jouw zonnepanelen en thuisbatterij?

Vanaf 1 januari 2027 stopt de salderingsregeling. Voor huishoudens met zonnepanelen verandert daardoor de manier waarop opgewekte, verbruikte en teruggeleverde elektriciteit wordt afgerekend.

Dat zorgt begrijpelijkerwijs voor vragen:

Leveren zonnepanelen na 2027 nog voldoende voordeel op?
Moet je straks betalen voor het terugleveren van stroom?
Is een thuisbatterij dan automatisch een goede investering?
Welke batterijcapaciteit heb je eigenlijk nodig?

Het eenvoudige antwoord is: een thuisbatterij kan na 2027 interessanter worden, maar is niet automatisch rendabel. Of een batterij financieel verstandig is, hangt vooral af van jouw verbruiksprofiel, zonnepanelen, energiecontract, terugleverkosten en de prijs van de batterij.

In dit artikel leggen we de veranderingen uit aan de hand van praktische voorbeelden.

Let op: de bedragen in de voorbeelden zijn aannames. Energieprijzen, terugleververgoedingen en terugleverkosten verschillen per leverancier en kunnen in de toekomst veranderen.

Hoe werkt salderen tot en met 2026?

Zonnepanelen wekken vooral overdag en in de zomer elektriciteit op. Een huishouden gebruikt juist relatief veel stroom in de ochtend, avond en winter.

Daarom gebeurt meestal het volgende:

Je zonnepanelen produceren elektriciteit.
Een deel gebruik je direct in huis.
Het overschot lever je terug aan het elektriciteitsnet.
Op andere momenten koop je elektriciteit van je energieleverancier.

Tot en met 31 december 2026 mag de teruggeleverde elektriciteit op de jaarafrekening worden weggestreept tegen de elektriciteit die je van de leverancier hebt afgenomen. Dat noemen we salderen.

Eenvoudig voorbeeld vóór 2027

Een huishouden heeft per jaar:

Onderdeel	Hoeveelheid
Elektriciteitsverbruik	4.000 kWh
Opbrengst zonnepanelen	4.000 kWh
Direct zelf verbruikt	1.200 kWh
Teruggeleverd aan het net	2.800 kWh
Op een ander moment ingekocht	2.800 kWh

De 2.800 kWh die wordt ingekocht, kan worden weggestreept tegen de 2.800 kWh die is teruggeleverd.

Voor het variabele stroomverbruik blijft daardoor in dit vereenvoudigde voorbeeld vrijwel niets over. Vaste leveringskosten, netbeheerkosten en eventuele terugleverkosten blijven natuurlijk wel bestaan.

Wat verandert er vanaf 1 januari 2027?

Vanaf 2027 worden afname en teruglevering niet meer tegen elkaar weggestreept.

Dat betekent:

Voor alle elektriciteit die je van het net afneemt, betaal je het volledige afnametarief.
Voor elektriciteit die je teruglevert, ontvang je een aparte terugleververgoeding.
Energieleveranciers mogen daarnaast terugleverkosten rekenen.
Elektriciteit die je direct uit je zonnepanelen gebruikt, blijft vrij van energiebelasting en btw.

Tot 1 januari 2030 moet de terugleververgoeding minimaal 50% bedragen van het kale leveringstarief: de elektriciteitsprijs exclusief energiebelasting en btw. Energieleveranciers mogen echter nog steeds terugleverkosten rekenen. Die kosten kunnen in sommige situaties hoger zijn dan de terugleververgoeding.

Het financieel waardevolste gebruik van zonnestroom wordt daardoor:

De stroom gebruiken op het moment dat je zonnepanelen hem produceren.

Voorbeeld: dezelfde woning na afschaffing van het salderen

We gebruiken opnieuw het huishouden met:

4.000 kWh jaarlijks verbruik;
4.000 kWh zonneproductie;
1.200 kWh direct eigen verbruik;
2.800 kWh netafname;
2.800 kWh teruglevering.

Voor de berekening nemen we aan:

Tarief	Aanname
Afnametarief elektriciteit	€ 0,30 per kWh
Terugleververgoeding	€ 0,07 per kWh
Terugleverkosten	€ 0,03 per teruggeleverde kWh

Kosten van netafname

2.800 kWh × € 0,30 = € 840

Vergoeding voor teruglevering

2.800 kWh × € 0,07 = € 196

Terugleverkosten

2.800 kWh × € 0,03 = € 84

Netto variabele elektriciteitskosten

€ 840 - € 196 + € 84 = € 728 per jaar

Onder de salderingsregeling konden de 2.800 kWh afname en teruglevering grotendeels tegen elkaar worden weggestreept. Vanaf 2027 ontstaat in dit voorbeeld een netto kostenpost van ongeveer € 728 per jaar.

Dat betekent niet dat de zonnepanelen niets meer opleveren. De 1.200 kWh die direct in huis wordt gebruikt, hoeft namelijk niet voor € 0,30 per kWh te worden ingekocht.

1.200 kWh × € 0,30 = € 360 besparing

Daarnaast ontvangt het huishouden nog steeds een vergoeding voor de teruggeleverde elektriciteit.

Waarom is direct eigen verbruik zo belangrijk?

Een kilowattuur zonnestroom kan vanaf 2027 verschillende waarden hebben.

Direct zelf gebruiken

Gebruik je één kWh direct in huis, dan hoef je geen stroom in te kopen:

Waarde: ongeveer € 0,30

Terugleveren

Lever je dezelfde kWh terug, dan ontvang je bijvoorbeeld € 0,07. Daar kunnen nog terugleverkosten vanaf gaan.

Terugleververgoeding: € 0,07
Terugleverkosten:      € 0,03
Netto waarde:          € 0,04

In dit voorbeeld is één direct gebruikte kWh dus:

€ 0,30 - € 0,04 = € 0,26 meer waard

Gemiddeld gebruikt een huishouden zonder aanvullende maatregelen ongeveer 30% van de eigen zonnestroom direct. De rest wordt teruggeleverd.

Door apparaten slim aan te sturen, kan dat percentage omhoog.

Eerst slimmer verbruiken, daarna pas opslaan

Een thuisbatterij is niet de enige manier om meer eigen zonnestroom te gebruiken. Vaak kunnen goedkopere maatregelen al een aanzienlijk resultaat opleveren.

Denk bijvoorbeeld aan:

de wasmachine overdag laten draaien;
de vaatwasser starten wanneer de zon schijnt;
de wasdroger na de wasmachine gebruiken;
een elektrische boiler of warmtepompboiler overdag verwarmen;
het voorraadvat van een warmtepomp slim opwarmen;
een elektrische auto met zonne-overschot opladen;
apparaten automatisch laten schakelen via een energiemanagementsysteem.

Heb je een elektrische auto, dan beschikt die meestal over een veel grotere batterij dan een thuisbatterij. Door de auto slim op zonnestroom te laden, kan het directe eigen verbruik volgens Milieu Centraal toenemen van ongeveer 30% naar ruim 50%.

Voorbeeld slim verbruik zonder batterij

Stel dat het huishouden door slim laden en het verschuiven van apparaten 800 kWh extra direct kan gebruiken.

De financiële verbetering bedraagt dan:

Vermeden inkoop:
800 kWh × € 0,30 = € 240

Misgelopen netto terugleveropbrengst:
800 kWh × € 0,04 = € 32

Netto voordeel:
€ 240 - € 32 = € 208 per jaar

Wanneer hiervoor alleen een slimme laadpaal, timer of energiemanagementfunctie nodig is, kan dat aantrekkelijker zijn dan direct een batterij aanschaffen.

Wat doet een thuisbatterij?

Een thuisbatterij slaat een deel van het zonne-overschot overdag op. De opgeslagen elektriciteit kan vervolgens in de avond of nacht worden gebruikt.

De stroom gaat dan niet direct naar het elektriciteitsnet, maar volgt deze route:

Zonnepanelen → thuisbatterij → woning

Daarbij gaat altijd een deel van de energie verloren. Dit noemen we het laad- en ontlaadverlies.

Bij een rendement van 90% blijft van iedere opgeslagen 10 kWh ongeveer 9 kWh over voor gebruik.

Een batterij kan bovendien alleen elektriciteit van het ene moment naar een ander moment verplaatsen. De batterij kan geen zomerstroom bewaren voor de winter.

In de zomer is een gemiddelde thuisbatterij vaak al vroeg op de dag vol. In de winter is er regelmatig onvoldoende zonneproductie om hem volledig te laden.

Rekenvoorbeeld: wat bespaart een thuisbatterij?

We nemen een thuisbatterij met een bruikbare capaciteit van ongeveer 5 kWh.

De batterij voorkomt dat jaarlijks 1.000 kWh direct wordt teruggeleverd. Door omzettingsverliezen komt daarvan 900 kWh beschikbaar voor gebruik in huis.

We gebruiken opnieuw deze tarieven:

Onderdeel	Tarief
Inkoopprijs	€ 0,30 per kWh
Terugleververgoeding	€ 0,07 per kWh
Terugleverkosten	€ 0,03 per kWh
Batterijrendement	90%

Vermeden inkoop van elektriciteit

900 kWh × € 0,30 = € 270

Misgelopen terugleververgoeding

De oorspronkelijke 1.000 kWh wordt niet meer teruggeleverd:

1.000 kWh × € 0,07 = € 70

Vermeden terugleverkosten

1.000 kWh × € 0,03 = € 30

Netto jaarlijkse batterijbesparing

€ 270 - € 70 + € 30 = € 230 per jaar

Kost het complete batterijsysteem inclusief installatie bijvoorbeeld € 5.000, dan is de eenvoudige terugverdientijd:

€ 5.000 ÷ € 230 = ongeveer 22 jaar

Hierbij is nog geen rekening gehouden met:

degradatie van de batterij;
onderhoud of storingen;
financieringskosten;
vervanging van de omvormer;
veranderende energieprijzen;
veranderende terugleververgoedingen;
mogelijke inkomsten uit flexibel handelen.

In deze situatie is de batterij puur op basis van het opslaan van zonnestroom financieel niet bijzonder aantrekkelijk.

Een gunstiger batterijscenario

Een batterij wordt interessanter wanneer:

de afnameprijs hoog is;
de netto terugleververgoeding laag is;
je veel zonne-overschot hebt;
je in de avond en nacht veel stroom gebruikt;
de batterij bijna dagelijks nuttig kan laden en ontladen;
de aanschafprijs relatief laag is.

Stel:

Onderdeel	Aanname
Batterijprijs inclusief installatie	€ 4.500
Jaarlijks opgeslagen zonne-overschot	1.400 kWh
Bruikbaar na verlies	1.260 kWh
Afnametarief	€ 0,35 per kWh
Netto waarde teruglevering	€ 0,00 per kWh

De besparing bedraagt dan:

1.260 kWh × € 0,35 = € 441 per jaar

De eenvoudige terugverdientijd wordt:

€ 4.500 ÷ € 441 = ongeveer 10 jaar

Dat is aanzienlijk aantrekkelijker. Maar ook hier moeten levensduur, garantie, degradatie en toekomstige tarieven worden meegenomen.

De belangrijkste formule

Je kunt de jaarlijkse besparing van een batterij vereenvoudigd als volgt inschatten:

Besparing =
bruikbare stroom uit de batterij × afnametarief
- misgelopen terugleververgoeding
+ vermeden terugleverkosten

Een uitgebreidere berekening moet daarnaast rekening houden met:

het kwartier- of uurprofiel van je verbruik;
het productieprofiel van je zonnepanelen;
laad- en ontlaadverliezen;
minimale en maximale laadstatus;
het maximale laad- en ontlaadvermogen;
seizoensverschillen;
de degradatie per laadcyclus;
vaste en variabele terugleverkosten.

Een berekening op alleen jaarverbruik en jaarlijkse zonneproductie is daarom onvoldoende. Twee huishoudens met hetzelfde jaarverbruik kunnen een compleet andere optimale batterijgrootte hebben.

Hoe groot moet een thuisbatterij zijn?

Een veelgemaakte fout is om de batterijcapaciteit alleen te koppelen aan het totale vermogen van de zonnepanelen.

Bijvoorbeeld:

“Ik heb tien zonnepanelen, dus ik heb een batterij van 10 kWh nodig.”

Zo eenvoudig werkt het niet.

De benodigde capaciteit hangt vooral af van:

hoeveel stroom je midden op de dag overhoudt;
hoeveel stroom je na zonsondergang gebruikt;
hoeveel dagen per jaar de batterij daadwerkelijk kan worden gevuld;
of je een elektrische auto, warmtepomp of elektrische boiler hebt;
of je de batterij ook voor dynamische tarieven of flexibiliteitsdiensten gebruikt.

Voorbeeld

Stel dat je op een zonnige dag:

tussen 10.00 en 17.00 uur 12 kWh teruglevert;
tussen 17.00 en de volgende ochtend 5 kWh verbruikt.

Een batterij van 12 kWh lijkt dan logisch vanwege het zonne-overschot. Toch kun je ’s avonds en ’s nachts maar ongeveer 5 kWh nuttig gebruiken.

Een batterij van ongeveer 5 à 6 kWh past waarschijnlijk beter bij dit dagprofiel. Een grotere batterij blijft op veel dagen gedeeltelijk gevuld en levert daardoor weinig extra financieel voordeel op.

De beste batterij is meestal niet de batterij die al het zonne-overschot kan opslaan, maar de kleinste batterij die op voldoende dagen volledig en nuttig wordt gebruikt.

Capaciteit en vermogen zijn niet hetzelfde

Bij een thuisbatterij zijn twee waarden belangrijk.

Capaciteit in kWh

De capaciteit bepaalt hoeveel energie de batterij kan opslaan.

Een batterij van 5 kWh kan theoretisch bijvoorbeeld:

vijf uur lang 1 kW leveren;
tweeënhalf uur lang 2 kW leveren;
één uur lang 5 kW leveren.

Vermogen in kW

Het vermogen bepaalt hoe snel de batterij kan laden en ontladen.

Een batterij met 10 kWh capaciteit maar slechts 2 kW ontlaadvermogen kan niet gelijktijdig een inductiekookplaat, waterkoker en wasdroger volledig ondersteunen.

Kijk daarom niet alleen naar het aantal kWh, maar ook naar:

maximaal laadvermogen;
maximaal ontlaadvermogen;
eenfase- of driefaseaansluiting;
noodstroommogelijkheden;
aansturing per fase;
compatibiliteit met de zonnepaneelomvormer.

Kan handelen op dynamische energieprijzen de batterij rendabel maken?

Sommige thuisbatterijen kunnen ook worden ingezet om:

goedkoop stroom in te kopen;
stroom te gebruiken of verkopen wanneer de prijs hoger is;
ondersteuning te leveren aan energiemarkten;
mee te doen aan onbalans- of flexibiliteitsdiensten.

Dit kan aanvullende inkomsten opleveren, maar die inkomsten zijn niet gegarandeerd.

De opbrengst hangt onder andere af van:

prijsverschillen op de energiemarkt;
kosten en vergoeding van de aanbieder;
slijtage door extra laadcycli;
netbeperkingen;
contractvoorwaarden;
fiscale en wettelijke veranderingen;
de beschikbaarheid van het batterijsysteem.

De ACM geeft aan dat dynamische contracten interessanter kunnen worden voor huishoudens met zonnepanelen, maar benadrukt ook dat de consument het risico van sterk wisselende tarieven moet kunnen dragen.

Vraag bij een commerciële opbrengstprognose daarom altijd:

Is de opbrengst gegarandeerd of slechts historisch berekend?
Zijn servicekosten en winstdeling al afgetrokken?
Hoeveel extra laadcycli worden verwacht?
Wat doet dit met de batterijgarantie?
Wie bepaalt wanneer de batterij wordt gebruikt?
Kun je kosteloos stoppen of overstappen?
Is de terugverdientijd gebaseerd op één uitzonderlijk marktjaar?

Wanneer is een thuisbatterij waarschijnlijk minder interessant?

Een batterij is financieel vaak minder aantrekkelijk wanneer:

je weinig elektriciteit gebruikt in de avond en nacht;
je overdag al veel zonnestroom direct gebruikt;
je zonnepanelen relatief weinig overschot produceren;
je een hoge terugleververgoeding ontvangt;
je weinig of geen terugleverkosten betaalt;
de batterij slechts een beperkt aantal dagen per jaar vol raakt;
het systeem relatief duur is;
je binnenkort een elektrische auto slim kunt gaan laden;
je vooral een batterij koopt op basis van een algemene verkoopberekening.

Milieu Centraal stelt dat een gemiddelde thuisbatterij van ongeveer 6 kWh inclusief installatie enkele duizenden euro’s kost en dat er geen landelijke aanschafsubsidie voor thuisbatterijen beschikbaar is. Volgens de organisatie wordt een batterij op basis van alleen de besparing op de stroomrekening op dit moment meestal niet terugverdiend.

Wanneer kan een thuisbatterij wel interessant zijn?

Een thuisbatterij verdient nader onderzoek wanneer je:

veel elektriciteit teruglevert;
hoge terugleverkosten betaalt;
een lage terugleververgoeding ontvangt;
’s avonds en ’s nachts veel stroom gebruikt;
geen elektrische auto overdag kunt laden;
een scherp geprijsd batterijsysteem kunt aanschaffen;
de batterij vrijwel dagelijks nuttig kunt gebruiken;
waarde hecht aan noodstroom of meer onafhankelijkheid;
beschikt over een dynamisch contract en prijsrisico accepteert;
een betrouwbaar energiemanagementsysteem gebruikt.

Niet ieder voordeel hoeft financieel te zijn. Een consument kan ook waarde hechten aan:

noodstroom tijdens een storing;
minder afhankelijkheid van prijsontwikkelingen;
beperking van piekbelasting;
meer gebruik van zelf opgewekte elektriciteit;
ondersteuning van een toekomstige elektrische woning.

Deze voordelen mogen worden meegewogen, maar moeten niet worden verward met een gegarandeerd financieel rendement.

Stappenplan voordat je een batterij koopt

Stap 1: verzamel minimaal één jaar meetdata

Gebruik bij voorkeur slimme-meterdata per kwartier. Alleen een jaarafrekening is niet nauwkeurig genoeg.

Je hebt nodig:

afname per kwartier;
teruglevering per kwartier;
elektriciteitsprijzen;
terugleververgoeding;
terugleverkosten;
gegevens van de zonnepanelen.

Stap 2: bereken het huidige directe eigen verbruik

Eigen zonneproductie - teruglevering = direct eigen verbruik

Voorbeeld:

4.000 kWh productie - 2.800 kWh teruglevering
= 1.200 kWh direct eigen verbruik

Het eigenverbruikspercentage is:

1.200 ÷ 4.000 × 100% = 30%

Stap 3: onderzoek maatregelen zonder batterij

Bekijk hoeveel extra zonnestroom je direct kunt gebruiken door:

apparaten overdag te starten;
de elektrische auto slim te laden;
warm water overdag te produceren;
een energiemanagementsysteem te installeren.

Stap 4: simuleer meerdere batterijformaten

Vergelijk bijvoorbeeld:

3 kWh;
5 kWh;
7,5 kWh;
10 kWh;
15 kWh.

Bereken per formaat:

hoeveel kWh per jaar wordt opgeslagen;
hoeveel netafname wordt voorkomen;
hoeveel teruglevering overblijft;
hoeveel energie verloren gaat;
hoeveel volledige laadcycli worden gemaakt;
wat de jaarlijkse besparing is.

Stap 5: vergelijk de totale levensduurkosten

Neem niet alleen de aankoopprijs mee, maar ook:

installatie;
aanpassingen aan de meterkast;
omvormer;
abonnementskosten;
onderhoud;
mogelijke vervanging;
rente of financiering;
degradatie.

Stap 6: controleer de commerciële aannames

Laat een aanbieder duidelijk vermelden:

met welke energieprijs is gerekend;
welke terugleververgoeding is gebruikt;
welke terugleverkosten zijn aangenomen;
hoeveel cycli per jaar worden verwacht;
welke levensduur is gebruikt;
of inkomsten gegarandeerd zijn;
welke kosten nog niet zijn meegenomen.

Conclusie: is investeren in een thuisbatterij slim?

Het stoppen van de salderingsregeling maakt het vanaf 2027 financieel belangrijker om zonnestroom direct zelf te gebruiken.

Een thuisbatterij kan daarbij helpen, maar de conclusie is niet automatisch:

“Salderen stopt, dus iedereen moet een batterij kopen.”

Voor veel huishoudens zijn slim verbruiken, slim laden en het verschuiven van apparaten voorlopig goedkopere eerste stappen.

Een thuisbatterij wordt vooral interessant wanneer:

je veel teruglevert;
je teruglevering netto weinig oplevert;
je later op de dag veel stroom gebruikt;
de batterij vaak volledig wordt benut;
de aanschafprijs past bij de aantoonbare jaarlijkse besparing.

Laat je beslissing daarom niet baseren op alleen je jaarverbruik, het aantal zonnepanelen of een algemene terugverdientijd. Gebruik echte kwartierdata en laat verschillende batterijgroottes doorrekenen.

De juiste vraag is niet:

“Hoe groot is de grootste batterij die bij mijn zonnepanelen past?”

De juiste vraag is:

“Welke batterij levert binnen mijn werkelijke verbruiksprofiel voldoende extra besparing op om de investering te rechtvaardigen?”

Alleen met een transparante berekening kun je bepalen of een thuisbatterij voor jouw huishouden een slimme investering is.

Benieuwd hoe dit voor uw eigen woning uitpakt?

Gratis indicatie in 2 minuten Maak uw onafhankelijke rapport